Du lịch

Áo bà ba, sao bà tư lấy mặc?

Trong bài hát “Chiếc Áo Bà Ba” của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh, có câu mở đầu
“Chiếc áo bà ba trên dòng sông thăm thẳm”.
Hay bị mấy ông hát giỡn thành “Chiếc áo bà Ba, sao bà Tư lấy mặc?”
Nghe xong, cả bọn cười vui, nhưng lại có tên cắc cớ hỏi:
-Tại sao lại là áo… Bà Ba?

Thiệt ngộ! Như vậy chắc ngày xưa trong nhà các ông còn có áo cho Bà Cả, rồi mới tới Bà Hai, rồi Bà Ba…
Thật ra, chiếc áo có tên là “Bà ba” chẳng ăn nhập gì với mấy bà ở miền quê Nam bộ cả.
Mà đúng ra, nguồn gốc của nó được du nhập vào Việt Nam từ thế kỷ 18 hoặc đầu thế kỷ 19, từ Malaysia.

Theo các nhà nghiên cứu, chữ “Bà Ba” có thể xuất phát từ chữ “Baba” trong ngôn ngữ Mã Lai. Và tại đất nước này, phụ nữ của họ có loại áo rất giống với áo Bà Ba mà họ gọi là “Kebaya”.

Theo nhà văn Sơn Nam: “Bà Ba là người Mã Lai lai Trung Hoa. Chiếc áo bà ba mà người miền Nam ưa thích, vạt ngắn không bâu chính là kiểu áo của người Bà Ba”. (Wikipedia tiếng Việt).

Khi chiếc áo này đến Việt Nam, nó trở thành thông dụng, vì dễ may, dễ mặc, rất thích hợp cho mọi công việc của phụ nữ – từ buôn bán đến đồng áng. Nó thường được may với màu tối, mặc với quần đen, để đỡ lấm lem khi ra đường.

Càng ngày, nó càng được cách tân, khiến người mặc chiếc áo này giống y hệt như mặc áo dài, nhưng bị cắt ngắn. Đã thế, người may còn chít bâu nhiều chỗ trên áo để tăng sự gợi cảm nơi vòng một của người mặc.

Ngay từ thời xa xưa, áo bà ba được may cắt không có cổ. Và có thể đây chính là sự đổi mới của chiếc áo dài “Hở cổ” trình làng vào năm 1962, mà người ta gọi là “Áo dài bà Ngô Đình Nhu”.

Các cô “Người mẫu” ngày nay cũng ưa mặc áo Bà Ba với màu sắc sáng để dễ nổi bật khi chụp ảnh.
Người ngoại quốc dễ lầm áo Bà Ba với loại áo ngủ.
Thế nên ở Úc rất ít người mặc áo Bà Ba ra đường.

Thôi thì ai mặc gì cũng được.
Miễn đừng không mặc gì…

*CHIẾC ÁO BÀ BA.
Sáng tác Trần Thiện Thanh

Chiếc áo bà ba trên dòng sông thăm thẳm
Thấp thoáng con xuồng bé nhỏ mong manh
Nón lá đội nghiêng tóc dài con nước đổ
Hậu Giang ơi em vẫn đẹp ngàn đời.

Nhớ chiếc xuồng xưa năm nào trên bến cũ
Thương lắm câu hò réo gọi khách sang sông
Áo trắng xuồng đưa mắt cười em khẽ gọi
Người thương ơi em vẫn đợi chờ.

Đẹp quá quê hương hôm nay đẹp vô ngần
Về Sóc Trăng hôm nay khai điệu lâm thôn
Đàn én chao nghiêng xôn xao mùa lúa nhiều
Về bến Ninh Kiều thấy chàng đợi người yêu

Em xinh tươi trong chiếc áo bà ba
Em đi mau kẻo trễ chuyến phà đêm
Qua bến bắc Cần Thơ.

Hậu Giang ơi nước xuôi xuôi một dòng
Dẫu qua đây một lần
Nói sao cho vừa lòng
Nói sao cho vừa thương.

Tuy Nguyen.